บทความพระพุทธศาสนา

ประวัติ หลวงปู่สมัย ฑีฆายุโก วัดป่าโนนแสงทอง อำเภอสว่างแดนดิน จังหวัดสกลนคร

18 กุมภาพันธ์ 2022 | พระสายกรรมฐาน
หลวงปู่สมัย ฑีฆายุโก วัดป่าโนนแสงทอง อำเภอสว่างแดนดิน  จังหวัดสกลนคร
หลวงปู่สมัย ฑีฆายุโก วัดป่าโนนแสงทอง อำเภอสว่างแดนดิน จังหวัดสกลนคร

หลวงปู่สมัย ฑีฆายุโก

วัดป่าโนนแสงทอง หมู่ที่ 6 บ้านสร้างดู่

ตำบลแวง อำเภอสว่างแดนดิน จังหวัดสกลนคร

กำเนิด

พระคุณเจ้าหลวงปู่สมัย  ทีฆายุโก  มีชาติกำเนิดในสกุล  โสภาจร  เดิมชื่อ  พิสมัย  เนื่องจากชื่อเดิมนั้น  เป็นชื่อของผู้หญิงจึงได้ตัด “พิ” ออก  คงเหลือไว้แต่  “สมัย” เกิดเมื่อวันที่ ๓  มกราคม  พ.ศ. ๒๕๗๓  ตรงกับวันที่…..เดือนยี่   ปีมะเมีย  ณ  บ้านนาเตียง  ตำบลตาลเนิ่ง  อำเภอสว่างแดนดิน  จังหวัดสกลนคร  โยมบิดาชื่อ  นายสา  โสภาจร  โยมมารดาชื่อเพ็ง  โสภาจร  ท่านมีพี่น้องร่วมบิดามารดาเดียวกัน ๘ คน  เป็นชาย ๔  คน  หญิง ๔ คน

ปฐมวัยและการศึกษา

ชีวิตตอนเป็นเด็กของหลวงปู่  มีหน้าที่ช่วยบิดามารดาทำงาน  งานในเรือกสวน  ไร่นาพร้อมทั้งต้องทำหน้าที่ช่วยพี่ๆ น้องๆ ด้วย  หากจะนึกย้อนกลับไปสมัยที่ท่านยังเป็นเด็กเล็กอยู่  ณ  ที่  นั้น  บ้านเกิดของท่านก็คงมีลักษณะเป็นป่า  สมาชิกทุกคนในครอบครัวต้องช่วยกันตัวเป็นเกลียว  ในการช่วยในการไถ  ปักกล้า  ดำนาด้วย  จนท่านได้อายุ ๙ ขวบ  ได้เข้าเรียนชั้นประถมปีที่ ๑ ที่โรงเรียประชาบาล  ตั้งอยู่ในวัดอัมพวัน  บ้านนาเตียง  ตำบลเนิ้ง  อำเภอสว่างแดนดิน  จังหวัดสกลนคร  และได้ย้ายมาเรียนต่อที่โรงเรียนในวัดแจ้ง  บ้านหนองหวาย  ซึ่งห่างจากบ้านนาเตียง ๒-๓ กิโลเมตร  ตั้งแต่ชั้นประถมศึกษาปีที่ ๒ จนเรียนจบชั้นประถมศึกษาปีที่ ๔ บิดาได้นำฝากให้เป็นเด็กวัดกับพระซึ่งอยู่วัดเหนือ  อำเภอเมือง  จังหวัดสกลนคร  พระที่อยู่ด้วยได้เอาไปฝากเข้าโรงเรียนช่างไม้สกลนคร  ซึ่งปัจจุบันมีชื่อว่าโรงเรียนสกลราชวิทยานุกูล  อำเภอเมือง  จังหวัดสกลนคร  เป็นเวลา ๓ ปี  เมือมีอายุได้ ๑๖ ปี  และได้กลับมาอยู่ที่บ้านนาเตียง  ช่วยบิดามารดาทำการงานในเรือกสวน  ไร่นาต่อไป

สู่เพศพรหมจรรย์

เมื่อท่านมีอายุครบ ๒๐ ปีบริบูรณ์  จึงได้อุปสมบทเป็นพระภิกษุ ณ วัดสามัคคีบำเพ็ญผล  บ้านนาเตียง  ตำบลเนิ้ง  อำเภอสว่างแดนดิน  จังหวัดสกลนคร  ซึ่งในสมัยนั้นได้บวชด้วยกัน ๔ รูป  คือ  บวชพระ ๓ รูป  และบวชเป็นสามเณร ๑ รูป   ที่ฉิมน้ำบ้านหนองดินดำ  โดยมีพระครูพุฒิวราคม  เป็นพระอุปชฌายะ  มีพระอาจารย์นนท์  โกวิโทเป็นพระกรรมวาจาจารย์  เมื่อวันที่ ๒๑ ธันวาคม ๒๔๙๓ เมื่อบวชแล้ว  ท่านหลวงปู่และพระกรรมวาจาจารย์ได้เดินทางไปจังหวัดนครพนม  ที่พักอยู่ที่วัดอรัญญิกาวาส  โดยมีพระอาจารย์บุญมา  มหายโส (พระครูไพโรจปัญญาคุณ) เป็นเจ้าอาวาสในคณะนั้น  ที่บวชด้วยกันทั้งหมด ๔ รูปดังนี้คือ

๑. นาคเคน  ฤกษ์งาม  ปัจจุบันคือหลวงปู่เคน  เขมาสโย  ซี่งเป็นเจ้าอาวาสวัดป่าหนองหว้า  บ้านหนองหว้า  ตำบลทรายมูล  อำเภอสว่างแดนดิน  จัวหวัดสกลนคร

๒. นาคประสาร  ลำไพ  ปัจจุบันคือหลวงพ่อปราะสาร  ปัญญาพโล (พระครูพิศาลปัญญาคม) เจ้าอาวาสวัดป่าคามวาสี  บ้านหนองดินดำ  ตำบลตาลโกน  อำเภอสว่างแดนดิน  จังหวัดสกลนคร  และตำแหน่งเจ้าคณะอำเภอสว่างแดนดิน

๓. นาคสมัย  โสภาจร  ท่านหลวงปู่เองปัจจุบันคือหลวงสมัย  ทีฆายุโก  เจ้าอาวาสวัดป่าโนนแสงทอง  บ้านสร้างดู่-ดอนเขือง  ตำบลแวง  อำเภอสว่างแดนดิน  จังหวัดสกลนคร

๔. เณรชาลี  โคตรสมบูรณ์  บวชเณรและลาเพศสิขาเป็นฆราวาสครองเรือนในปัจจุบัน

ชีวิตในร่มผ้ากาสาวพัสตร์

พรรษาที่ ๑ – ๒  ปี พ.ศ. ๒๔๙๔ – ๒๔๙๕ จำพรรษาที่วัดอรัญญิกาวาส  อำเภอเมืองจังหวัดนครพนม  และได้ศึกษาพระปริยัติธรรมที่วัดศรีเทพประดิฏฐาราม  สอบได้นักธรรมชั้นตรี
พรรษาที่ ๓ -๔  ปี พ.ศ. ๒๔๙๖ – ๒๔๙๗ จำพรรษาที่วัดป่าภูธรพิทักษ์  อำเภอเมือง  จังหวัดสกลนคร  และได้ศึกษาและฝึกหัดการภาวนากับหลวงปู่ฝั่น  อาจาโร  และพระอาจารย์สุวัจน์  สุวโจ
พรรษาที่ ๕-๖  ปี พ.ศ. ๒๔๙๘ – ๒๔๙๙ จำพรรษาที่วัดป่านิโครธาราม  บ้านหนองบัวบาน  ตำบลหมากหญ้า  อำเภอเมือง  จังหวัดอุดรธานี  กับหลวงปู่อ่อน  ญาณสิริ
พรรษาที่ ๗  ปี พ.ศ. ๒๕๐๐ – ๒๕๐๒ ได้ไปจำพรรษาที่วัดป่าสามัคคีธรรมาวาส  บ้านโพนทอง  อำเภอศรีเชียงใหม่  จังหวัดหนองคาย
พรรษาที่ ๘  ปี พ.ศ. ๒๕๐๓ จำพรรษาที่วัดอเนกธรรมคุณ  วัดป่าบ้านคำพอก  อำเภอเมือง  จังหวัดนครพนม
พรรษาที่ ๙  ปี พ.ศ. ๒๕๐๔ หลวงปู่ได้เดินทางกลับจำพรรษาที่วัดป่าสมัคคีธรรมาวาส  บ้านโพนทอง  อำเภอศรีเชียงใหม่  จังหวัดหนองคาย  อีกครั้ง
พรรษาที่ ๑๐  ปี พ.ศ. ๒๕๐๕ ได้เดินทางไปอยู่ที่วัดป่านิโครธาราม  บ้านหนองบัวบาน  ตำบลหมากหญ้า  อำเภอคำชอี  จังหวัดนครพนม  กับหลวงปู่มหาบุญมี  สิริธโธ
พรรษาที่ ๑๑  ปี พ.ศ. ๒๕๐๖ ได้กลับมาจำพรรษาที่วัดป่านิโครธาราม  บ้านหนองบัวบาน  ตำบลหมากหญ้าอำเภอเมือง  จังหวัดอุดรธานี  กับหลวงปู่อ่อน  ญาณสิริ
พรรษาที่ ๑๒ – ๑๓  ปี พ.ศ. ๒๕๐๗ – ๒๕๐๘ หลวงปู่ได้เดินทางกลับจำพรรษาที่วัดป่าสามัคคีธรรมาวาส  บ้านโพนทอง  อำเภอศรีเชียงใหม่  จังหวัดหนองคาย
พรรษาที่ ๑๔  ปี พ.ศ. ๒๕๐๙ ได้เดินทางไปจำพรรษาที่วัดป่าอรัญวิเวก  บ้านโป่ง  อำเภอแม่แตง  จังหวัดเชียงใหม่กับหลวงปู่ตื้อ  อจลธมโม
พรรษาที่ ๑๕- ๒๐  ปี พ.ศ. ๒๕๑๐ – ๒๕๑๔ มาอยู่จำพรรษาที่วัดป่าโนนแสงทอง  บ้านสร้างดู่ – ดอนเมือง  ตำบลแวง  อำเภอสว่างแดนดิน  จังหวัดสกลนคร
พรรษาที่ ๒๑  ปี พ.ศ. ๒๕๑๕ เดินทางไปอยู่จำพรรษากับหลวงปู่ขาว  อนาลโย  วัดถ้ำกลองเพล  จังหวัดอุดรธานี
พรรษาที่ ๒๒ – ๓๕  ปี พ.ศ. ๒๕๑๖ – ๒๕๒๙ จำพรรษาที่วัดป่าโนนแสงทอง  บ้านสร้างดู่ – ดอนเขือง  ตำบลแวง  อำเภอสว่างแดนดิน  จังหวัดสกลนคร
พรรษาที่ ๓๖  ปี พ.ศ. ๒๕๓๐ อยู่จำพรรษาที่ภูช่อฟ้า  จังหวัดอุดรธานี
พรรษาที่ ๓๗  ปี พ.ศ. ๒๕๓๑  จำพรรษาที่วัดป่าโนนแสงทอง  บ้านสร้างดู่ – ดอนเขือง  ตำบลแวง  อำเภอสว่างแดนดิน  จังหวัดสกลนคร
พรรษาที่ ๓๘  ปี พ.ศ. ๒๕๓๒ เดินทางไปอยู่จำพรรษาที่วัดถ้ำสูง  อำเภอนาแก  จังหวัดนครพนม
พรรษาที่ ๓๙ – ๔๕  ปี พ.ศ. ๒๕๓๓ – ๒๕๓๙ อยู่จำพรรษาที่วัดป่าโนนแสงทอง  บ้านสร้างดู่ – ดอนเขือง  ตำบลแวง  อำเภอสว่างแดนดิน  จังหวัดสกลนคร
พรรษาที่ ๔๖  ปี พ.ศ. ๒๕๔๐ อยู่จำพรรษาที่วัดถ้ำเสียงของ  บ้าบหลุบเลา  อำเภอภูพาน  จังหวัดสกลนคร
พรรษาที่ ๔๗  ปี พ.ศ. ๒๕๔๑ มาจำพรรษาที่วัดดอยน้ำอูน  เขื่อนน้ำอูน  อำเภอพังโคน  จังหวัดสกลนคร
พรรษที่ ๔๘ – ๕๔  ปี พ.ศ. ๒๕๔๒ – ๒๕๔๙ ได้มาจำพรรษาที่วัดป่าโนนแสงทอง  บ้านสร้างดู่ – ดอนเขือง  ตำบลแวง  อำเภอสว่างแดนดิน  จังหวัดสกลนคร   

มรณภาพ

หลวงปู่สมัย ทีฆายุโก ท่านเป็นพระผู้ปฏิบัติดีปฏิบัติชอบ กรอปด้วยศีลและธรรม มีศีลาจาริยวัตรที่งดงาม องค์ท่านละขันธ์ลงด้วยอาการสงบ ณ โรงพยาบาลยุพราช อำเภอสว่างแดนดิน จังหวัดสกลนคร เมื่อเวลา ๐๔.๑๕ น. ของวันพฤหัสบดีที่ ๗ กุมภาพันธ์ พ.ศ.๒๕๕๑ สิริรวมอายุได้ ๗๘ ปี ๑ เดือน ๔ วัน ๕๗ พรรษา

คุณนิภา ใกล้ฝน เรียบเรียง

สวัสดียามเช้า พระคุ้มครอง