บทความพระพุทธศาสนา

หากต้องถวายสิ่งของใหญ่ที่ไม่สามารถยกขึ้นได้ ต้องทำอย่างไร

31 มกราคม 2021 | สังฆทาน
พระเจ้าพิมพิสารเลื่อมใส ทรงหลั่งน้ำถวายวัดเวฬุวัน เป็นปฐมสังฆาราม

การถวายสิ่งของแก่พระสงฆ์นั้น หากเป็นของที่สามารถยกขึ้นประเคนได้ ผู้ถวายจะต้องทำการยกขึ้นน้อมประเคนแก่พระภิกษุสงฆ์ แต่หากถวายของใหญ่ เช่น ถวายรถยนต์ ถวายตู้เย็น หรือถวายของที่ตั้งอยู่กับที่เคลื่อนที่ไม่ได้ เช่น ถวายที่ดิน ถวายกุฏิ ถวายวิหาร ถวายวัด ต้องทำอย่างไร

สำหรับวิธีที่ผมเขียนนี้ไม่ใช่วิธีที่เป็นแบบแผนอย่างชัดเจน แต่วิธีการที่มีผู้เคยทำมาแล้ว ซึ่งใช้เป็นสัญลักษณ์แห่งการถวายสิ่งของใหญ่ที่เคลื่อนที่ไม่ได้

ถวายของใหญ่โดยการใช้สายสิญจน์โยง

วิธีการก็คือใช้ด้ายสายสิญจน์ผูกโยงสิ่งของที่จะถวายพระสงฆ์ เช่น ตู้เย็น รถยนต์ กุฎิ เตียงนอน จากนั้นจึงกล่าวคำถวาย เมื่อกล่าวำถวายเสร็จจึงน้อมประเคนพานด้ายสายสิญจน์ที่โยงสิ่งที่จะถวายนั้นแด่พระสงฆ์

ถวายของใหญ่โดยการเขียนสิ่งที่ถวายบนกระดาษ

เมื่อผู้ถวายต้องการถวายสิ่งใดที่ไม่สามารถยกขึ้นประเคนได้ เช่น รถยนต์ ที่ดิน ไม้ ปูน หิน ทราย อิฐ ก็ให้เขียนสิ่งนั้นบนกระดาษวางบนพาน จากนั้นจึงกล่าวคำถวาย เมื่อกล่าวคำถวายเสร็จจึงน้อมพานกระดาษชื่อสิ่งที่จะถวายนั้นแก่พระสงฆ์

ถวายของใหญ่โดยการเทน้ำลงบนฝ่ามือ

วิธีการถวายสิ่งของที่ไม่สามารถยกขึ้นได้แก่พระสงฆ์โดยวิธีการเทน้ำหรือเรียกตามภาษาบาลีว่าหลั่งน้ำทักษิโณทกเป็นวิธีการถวายที่คนอินเดียเคยใช้มาแต่โบราณ เข้าใจว่าเป็นทำเนียมที่มีมาก่อนพระพุทธศาสนาเพื่อเป็นการประกาศถึงการเสียสละสิ่งนั้นโดยไม่มีความอาลัย เหมือนที่เราทีน้ำลงบนฝ่ามือ เราย่อมไม่มีความอาลัยในน้ำนั้น แล้วแต่น้ำนั้นจะไหลไปไหน แล้วแต่สัตว์น้อยใหญ่จะนำไปใช้สอย ตัวอย่างของการถวายโดยวิธีการหลั่งน้ำทักษิโณทกนั้น ได้แก่ เมื่อครั้งที่พระเจ้าพิมพิสารกษัตริย์แห่งมคธรัฐได้ถวายที่ดินเวฬุวันให้เป็นวัดในพระพุทธศาสนา ซึ่งเป็นวัดแรกในพระพุทธศาสนา